FORMLARIN ÖZELLİKLERİ

Formlarımıza ait özellikleri Object Inspector’ dan görebilmek için önce form üzerinde herhangi bir yere fare ile tıklamamız gerekmektedir. Şimdi formlara ait bazı  genel özelliklerin neler olduğunu kabaca görelim.

ActiveControl: Uygulamalarda form üzerine birçok kontrol yerleştirilir. Örneğin form üzerinde İsim, Soyad, Yaş gibi bilgilerin kullanıcı tarafından girileceği TEdit bileşenleri olabilir. Bizde uygulamaya göre form ilk açıldığında kursorümüzün Ad, Soyad, Yaş alanlarından biri üzerinde olmasını isteyebiliriz. İşte formumuz aktif haline geldiğinde kursorümüzün hangi bileşenin üzerinde görünmesini istiyorsak ActiveControl özelliğine o nesnenin adını yazmamız gerekir. Delphi buraya yazılacak nesnenin adı konusunda bir kolaylık sağlamakta ve form üzerine yerleştirilen her nesnenin adını burada bize bir liste olarak sunmaktadır.

AutoScroll: AutoScroll  True  ya da  False değer alabilen Boolean tipinde mantıksal bir değerdir. Formumuz üzerinde olduğu halde, formun ekran üzerinde görünen sınırları dışında kalan kısımlarda bir takım nesnelerimiz varsa ve AutoScroll True ise o zaman form üzerinde Scrollbar‘lar (kaydırma çubukları) oluşur; aksi halde oluşmaz.

BorderIcons: Bu özelliğin solunda bir artı işareti vardır. Bu tür özelliklerin üzerinde çift tıkladığımız zaman altında yeni satırlar açılacaktır. Burada çift tıkladığımızda karşımıza dört seçenek daha çıkar: biSystemMenu,  biMinimize, biMaximize ve biHelp. Bu özellikleri True ya da False yaparak formumuz üzerinde Windows’ un standart System Menu, Maximize ya da Minimize iconlarının olup olmayacağını ayarlayabiliriz. Eğer   biMinimize ve  biMaximize
Değerleri False ise  ve biHelp değeri True ise o zaman, formumuzun sağ üst tarafında soru işareti şeklinde bir düğme görünecektir. Programımızın çalışma esnasında bu düğme üzerinde fare ile tıkladığımız zaman farenin şekli de soru işareti haline gelecektir.

BorderStyle: Bu özellik sayesinde formumuzun programın çalışma sırasındaki davranışını belirleyebiliriz. BsSizeable, formumuzun büyüklüğünün programın çalışma sırasında yeniden ayarlanabileceğini, bsSingle formumuzun çerçevesinin tek çizgili olacağını, bsNone formumuzun çerçevesinin olmayacağını ve bsDialog formumuzun Konuşma Kutusu çerçevesi özelliğine sahip olacağını belirtir.

Caption: Bu özellik form penceresinin başlığının ne olacağını belirtir.

ClientHeight: Bu özellik, bize formumuzun yüksekliğini verir. Clientheight yüksekliğine, başlığın yazılı olduğu alan dahil değildir.

ClientWidth: Bu özellik formumuzun genişliğini verir. Ancak bu genişliğe formun çerçevelerinin kapladığı alan dahil değildir.

Color: Formumuzun fonunun rengini ayarlamak için bu özelliği kullanırız. Bu özellik için var olan renklerden birini seçebileceğimiz gibi, özelliğin karşısındaki bilgi giriş alanı üzerinde çift tıklayarak kullanıcı tanımlı renkler de  yaratabiliriz.

Constraints: Bu özellik sayesinde vereceğimiz kısıtlamalarla kullanıcıların formumuzu büyütür ya da küçültürken belli bir büyüklüğün üzerine çıkmamasını ya da belli bir büyüklüğün altına inmemesini sağlayabiliriz.

Ctl3D: Bu özellik True olduğu zaman formumuz  üç boyutlu görünüm kazanacaktır.

Cursor: Bu özelliğin karşısında değer olarak birçok seçeneğimiz vardır.Bunlardan  birini seçtiğimizde, faremizin formun üzerindeyken hangi şekilde görüneceğini belirtebiliriz.

DockSite: Bu özellik sayesinde formlarımızı kullanarak dockable pencereler oluşturabiliriz.

DragKind: Bu özellik  sayesinde formumuzun normal bir sürükle-bırak operasyonu için mi ya da dockable pencerelerin özelliği için mi davranılacağı belirtilir.

Enabled: Formumuz programın çalışma sırasında aktif duruma getirilebilir mi yoksa fare ya da klavyeden bu forma ulaşmamız imkansız mı? Bu özellik onu belirtir.

Font: Form üzerine yerleştirilecek olan yazıların yazı karakterleri ve renklerinin ne olacağını belirten bir özelliktir.

FormStyle: Uygulamalarımızda MDI ya da SDI formatında formlar oluşturabiliriz.Bu özellik sayesinde formumuzun hangi formatta olacağını belirtebiliriz. İleriki konularda MDI ve SDI
Konuları daha ayrıntılı açıklanırken bu özellik üzerinde yeniden duracağız.

Height: Bu özelliği değiştirerek formumuzun yeni yüksekliğini belirtebiliriz. Bu yükseklik formun başlık kısmını da kapsamaktadır.

HelpContext: Buraya yazılacak olan rakamla, programımız için yardım (help) yazılırken hangi sayfadan itibaren konuyla ilgili yardımların bulunabileceği belirtilebilir.

Hint: Kullanıcını faresi, formumuz üzerindeyken eğer birkaç saniye sonra form hakkında bilgi veren bir ipucunun görünmesini istiyorsak buraya görünmesini istediğimiz bilgiyi yazarız. Ancak bu bilginin görünmesi için aynı zamanda ShowHint özelliğinin True olması gerekir.

HorzScrollBar: Bu özellik, yatay kaydırma çubuğunun (scrollbar) karakterini tanımlayabileceğimiz özellikleri içermektedir.

Icon: Formumuz simge durumuna küçülttüğümüz  (minimize ettiğimiz) zaman , hangi simgenin görünmesini istiyorsak buraya o resim dosyasının adını yazmamız gerekir.

KeyPreview: Herhangi bir nesne üzerinde herhangi bir tuşa basıldığında, o tuşun işlenmesiyle ilgili komutların önceliği formumuza verilebilir. Böylece bu tuş vuruşunun incelenme önceliği forma aktarılmış olur. Bu özellikle ilgili daha sonra örnek yapacağız.

Left: Bu özellik sayesinde formumuzun sol üst köşesinin sol koordinatını verebiliriz.

Menu: Formlar üzerinde menüler yaratabiliriz. Bazen bir forma ait birden fazla menümüz olabilir. Daha sonra işlem sırasına göre bazen 1. menünün bazen bir başka menünün form üzerinde görünmesini isteyebiliriz. Bu isteğimizi Menu özelliğine yarattığımız menüleri eşitleyerek gerçekleştirebiliriz.

Name: Yarattığımız forma  verilecek olan isimdir.

ObjectMenuItem: Bu Özellik, Windows OLE ‘yi kullanırken gerekecektir.

PixelPerInch: Değişik ekran çözünürlüğüne sahip sistemlerde formlarımızın normal görünebilmesi için kullanılır.

PopUpMenu: Delphi’ de form üzerine yerleştirilen her nesne için bir Popup menu yaratılabilir. Böylece o nesne üzerindeyken kullanıcı, fareyle sağ tuşa tıklarsa yerel bir menü açılır ve işlemler yapılabilir.

Position: Formumuzu tasarım aşamasında nereye yerleştirirsek, programın çalışma sırasında da formumuz orada görünebilir. (poDesigned). Ya da formumuzu  programın çalışma aşamasında ekranın ortasına yerleştirebiliriz. (poScreenCenter)

PrintScale: Formumuzu direkt olarak yazıcıya gönderdiğimizde nasıl ölçekleneceğini burada belirtebiliriz.

Scaled: Bu özellik, formumuzun PixelsPerInch özelliğindeki rakama göre ölçeklenip ölçeklendirilmeyeceğini belirtir.Bu da özellikle farklı çözünürlüğe sahip sistemler için uygulama geliştirirken işimize yarayacaktır.

ShowHint: Bu özellik True olduğu zaman Hint özelliğindeki ipucu ekranda fare  form üzerinde birkaç saniye durduğu zaman görünecek, False olduğu zaman görünmeyecektir.Bu özellik programın çalışma esnasında form üzerinde görülebilecek tüm bileşenler için mevcuttur.

Tag: Bu özellik her nesneye konmuş olup, uygulama geliştiricilerin kendi özel istekleri için kullanabilecekleri ve bu şekilde anlamlandırabilecekleri bir Pascal Long Integer değişkenidir.

Top: formumuzun sol üst köşesinin üst koordinatını veren özelliktir.

VertscrollBar: Form üzerinde oluşacak dikey kaydırma çubuğu ( scrollbar) özelliklerinin tanımlandığı bir özelliktir.

Visible: Bu özellik her nesnede göreceğimiz bir özelliktir. False olduğu zaman bu nesne ekranda görünmeyecektir.

Width: Formumuzun genişliğini vermektedir.

WindowMenu: Bu özellik MDI formları inceleyeceğimizde gündeme gelecektir.

WindowState: Bu özellik, formumuz ekranda ilk kez göründüğünde normal olarak mı, simge durumunda küçültülmüş olarak mı(minimize) yoksa maximize edilmiş olarak mı görüneceğini belirtir.